Lees verder:
netwerkbijeenkomst, Antwerpen HETPALEIS, 14 oktober 2011
Riet Jeurissen en Mieke Smits geven een presentatie over de relatie
tussen het ik en de cultuur en het belang van een cultuurbeleidsplan,
over kansen en uitdagingen voor cultuureducatie in het curriculum en de
rol van taalonderwijs en de taaldocenten hierin. Mieke laat ons met een
opdrachtje zien hoe verschillend iedereen zijn eigen ik in de
cultuur(geschiedenis) plaatst: geen wonder dat ook cultuureducatie tot
nu toe vaak hap, snap is: er moet een visie en meer beleid komen. Zoals
Riet en Mieke het verwoorden: nu alvast vanuit Vlaanderen en Nederland
nagaan hoe we maximaal binnen onze curricula taal kunnen tappen uit het
cultuurvat om zo cultuureducatie mee vorm te geven op de opleiding.
Vandaag laten we ons leiden door de B: van Band (tussen het ik en
cultuur, tussen taal en componenten van cultuureducatie), van Binnen
(cultuur binnen taal als vak, taal als uitingsmedium en taal als
conceptualiserings- en reflectiemotor), van Buiten (cross over met
andere vakdisciplines, samenwerking met culturele partners), van Beleid
(verankering en samenhang van taal en cultuur in visie, in leerlijnen)
en van Benieuwd (inhoudelijke vormgeving voor praktijk Vlaamse en
Nederlandse opleidingen). Riet vertelt in dit kader over de beleidsvisie
van Xios hogeschool: Cultuur heeft te maken met kunst, met erfgoed en
met media (als dragers van cultuur: lichaam, taal, materialen). Xios
heeft hier een dynamische beleidsvisie ontwikkeld (wat is wenselijk),
waarbij de taal als splitpen fungeert. Dit heeft geresulteerd in een
leerlijn cultuureducatie, waarbij studenten bijvoorbeeld ook naar
bijvoorbeeld theatervoorstellingen of exposities kunnen gaan. Op een
mondeling tentamen kunnen zij hierover bevraagd worden door een
vakdocent. In de leerlijn wordt uitgegaan van de expertise van
vakdocenten en van de CANON Cultuurcel 2011-2015).
http://www.canoncultuurcel.be/start.
Mieke laat ons op diverse momenten de kracht van
taal voelen: eerst als zij ons het eigen IK (op een kartonnen bordje) laat schetsen in relatie tot de wereld: iedereen doet dit op
zijn/haar manier, maar taal blijkt onmisbaar. Mieke zingt ook een liedje
voor ons in een vreemde taal. Wat is dit voor een liedje? De sfeer van
het liedje interpreterend, gokken we allemaal verkeerd, alweer het
belang van taal onderstrepend. (Het liedje blijkt een Surinaams
aftikliedje te zijn, en is van oorsprong een slavenliedje: Geef mij niet
de hete steen = brandmerken)Taal geeft toegang, maar minstens zo
belangrijk zijn beelden. De waarnemer ziet wat hij weet. Mieke laat ons
verschillende afbeeldingen zien, waaruit we gevoelsmatig moeten kiezen:
wat zie je en wat is de betekenis daarvan, welke begrippen en meningen
hangen hiermee samen. Dat is voor iedereen verschillend. Ook een kleine
workshop in De Tuin illustreert dit. De opdracht was zoek in deze
ruimte - met overal kleine voorwerpjes of stukken van voorwerpen, in
bakken, laatje en vitrines – vijf voorwerpen die jouw leven, of wat jij
belangrijk vindt in het leven illustreren. We gaan in groepen op
pad. Op zoek naar cultuuruitingen in de stad: geschiedenis, kunst en
media. Daarna bespreken we wat we wat we op straat hebben ‘gejut’.
Als laatste onderdeel van de dag presenteert Riet nog een voorbeeldles
over Hendrik van Veldeke: Viva Veldeke. Met verschillende lessuggesties
op verschillende niveaus. Prachtige voorbeelden van hoe cultuur
geďntegreerd kan worden in taallessen.
De belangrijkste uitkomst was dat iedereen zich de
verrijking realiseerde van cultuureducatie in combinatie met
taalonderwijs: cultuur is een geweldig uitgangspunt voor ‘rijke taal'.
Wellicht komt er een vervolg.
Paleismedewerkers: bedankt voor jullie gastvrijheid en inzet. De lunch gemaakt van onze eigen groenten was voortreffelijk,
verrassend, feestelijk en ook nog eens supergezond.
